Rzeczoznawca majątkowy w swojej pracy, sporządzając operat szacunkowy, niejednokrotnie sięga po rejestr cen i wartości nieruchomości. To podstawowe narzędzie, pozwalające na wskazanie listy nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianej oraz określenie średnich cen na danym rynku. Czym właściwie jest ten rejestr? Gdzie i w jakiej formie prowadzi się zbiory cen transakcyjnych?

Rejestr cen i wartości nieruchomości a przepisy

Pojęcie rejestru cen i wartości nieruchomości prowadziła ustawa z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 2101, z późn. zm.). Zgodnie z jej art. 4 ust. 1a: "dla obszaru całego kraju zakłada się i prowadzi w systemie teleinformatycznym bazy danych, obejmujące zbiory danych przestrzennych infrastruktury informacji przestrzennej", dotyczące między innymi rejestru cen i wartości nieruchomości. Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 1034, z późn. zm.) precyzuje z kolei, że obowiązek prowadzenia rejestru cen nieruchomości, określonych w aktach notarialnych oraz wartości nieruchomości, określonych przez rzeczoznawców majątkowych w operatach szacunkowych, których wyciągi przekazywane są do ewidencji gruntów i budynków na mocy odrębnych przepisów, spoczywa na staroście. Właściwy starosta musi nadto, po otrzymaniu od notariusza aktu notarialnego, w terminie 30 dni, uwzględnić udostępnione dane w rejestrze cen i wartości nieruchomości. Dzięki temu zapewniona jest ciągła aktualność tego dokumentu.

Jakie informacje znajdziemy w rejestrze cen i wartości nieruchomości?

W rejestrze cen i wartości nieruchomości znajdziemy przede wszystkim informacje o miejscu położenia nieruchomości, o numerach ewidencyjnych działek, rodzaju nieruchomości (na przykład czy jest to nieruchomość lokalowa, nieruchomość budynkowa, czy też niezabudowana nieruchomość rolna), powierzchni nieruchomości, dacie zawarcia aktu notarialnego i tak dalej.

W jaki sposób udostępnia się dane z rejestru?

Zgodnie z art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego starosta udostępnia zawarte w rejestrze informacje w formie wypisów i wykazów z rejestru, wyrysów z mapy ewidencyjnej, kopii dokumentów, uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego, plików komputerowych sformatowanych zgodnie z obowiązującym standardem wymiany danych ewidencyjnych i tak dalej. Każdy może otrzymać te dane, ponieważ zostały one uznane za informację publiczną (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2011 r., sygn. akt I OSK 1444/10). Wystarczy wystąpić do organu ze stosownym wnioskiem. Jego wzór stanowi załącznik do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z 9 lipca 2014 r. w sprawie udostępniania materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, wydawania licencji oraz wzoru dokumentu obliczenia opłaty (Dz. U. z 2014 r. poz. 917, z późn. zm.). Wniosek wymaga uiszczenia opłaty.